Адеттеки къытай ветеринариясы гъыдаланув ве тиббиетнинъ эки вазифесини беджере, ве иляджларгъа къаршы турувгъа аз къаршы тургъан, зарарлы къалдыкълар олмагъан, зеэрли ве ян тесирлери аз олгъан имтиязларгъа маликтир. Ем къошмалары оларакъ, къытай ветеринария иляджлары айван хасталыкъларынынъ профилактикасында ве оларгъа къаршы курешинде, ешиль айвандарлыкънынъ инкишафында, инсан сагълыгъынынъ кефалетинде «беш эсас» тесирге маликлер.
1. Осювге-тешвикъат тесири .
Далгъа ташув ве денъишювни, ашкъазан исе къабул этмекни идаре эте. Тек аш азырлав функциясы кучьлю олгъанда, айванлар ве къушлар ашны нормаль ашамакъны, азырлавны ве озьлештирювни беджере билелер. Доломит, анжелика, дарчын ве иляхре киби къытай иляджлары далакъны джанландырув, иштааны ачув, ци ве аш азырлавгъа ярдым этмек тесири бар. Бу иляджларнынъ къокъулы лезети тек емнинъ дадыны тюзетмекнен къалмай, емнинъ лезетини де яхшылаштырмакъ мумкюн. Айван ве къушларнынъ аш азырлав сувунынъ чыкъарылма-сы аш азырлавгъа ярдым эте, бунынънен айванларнынъ осьмесине ярдым эте.
Чин отлардан япылгъан тиббиет айванларнынъ осьмеси ичюн керек олгъан акъсиллер, углеводлар, липидлер, витаминлер ве зарур минералларнен зенгиндир, шунынъ ичюн о, гъыда мувазенесини сакълавда, осьювнинъ кейфиетини тешвикъат этмекте ве физиологик функцияларны яхшылаштырувда муим роль ойнай. Меселя, джилек тереклеринде учь эсас гъыдалы маддеден гъайры, А витамини, С витамини, кальций, демир, фосфор ве айванларнынъ осьмеси ичюн керек олгъан дигер компонентлер де бар.
2. Микробларгъа къаршы тесири .
А. Догърудан-догъру антивирус тесири .
О, эсасен вируснынъ чокълашув джерьянында адсорбция, нуфуз, репликация ве пишкинлешювде белли бир звеноны къапатып, анти-вирус инфекциясы макъсадына ирише. Бугуньде-бугунь грипп вирусына къаршы къытай отлардан япылгъан тиббиетнинъ механизми боюнджа ачыкъ-айдын огренильген эки тюрлю ингредиент бар: бири – полифеноллар, олар грипп вирусынынъ акъикъы ве РНК синтезини, эм де грипп вирусынынъ адсорбциясыны ингибирлегенлери исбатланды; дигери исе флавоноидлер Механизми грипп вирусы сиалидазанынъ фаалиетини ве мембраналарнынъ бирлешмесини ингибирлемектир.
Репрезентатив иляджлар арасында форсития, жимолость, кийик хризантема, коптис, дакъинье, хоуттуйния кордата ве иляхре бар.2006 сенеси Вьетнамда юксек патогенли къуш гриппи пейда олгъанда, бутюн Forsythia suspensa отундан чыкъарылгъан гиперициннинъ къуш гриппи ве Forsythia suspensa вирусына ольдюрюв косьтергичи9% зияде эди. йымырта чыкъарувнынъ сурьаты.
Б. Догърудан-догъру антивирус тесири .
Адеттеки къытай тиббиети тек догърудан-догъру вирусларны ёкъ этмекнен къалмай, организмнинъ иммунитетини шишик некрозы факторы, интерферон, интерлейкин ве иляхре киби цитокинлерни чыкъармагъа тешвикъ эте биле.
Г. Антибактериаль тесири .
Чин отларындан япылгъан иляджларнынъ in vitro антибактериаль тесири кенъ огренильди. Меселя, Scutellaria baicalensisнинъ Escherichia coli иле къаршы in vitro ингибитор концентрациясы (МИК) 3,2 мг/мл, алтын стафилококккъа къаршы МИК 3,2 мг/мл, стрептококккъа къаршы МИК 50 мг/мл, a Pseudogisamonaгъа къаршы МИК исе мг0 /мл.
Бугуньки араштырмалар шуны косьтере ки, къытай отлардан япылгъан тиббиет бактерияларнынъ ульке диварларыны ёкъ этип я да бактерияларнынъ ДНК синтезини ингибирлемек ёлунен in vivo бактерицид ве бактериостатик тесир эте биле. Бундан гъайры, къытай отлардан япылгъан илядж айван махсулатларындаки бактерияларгъа да белли бир ингибитор тесир эте. Аксит ве дигер араштырмалар орегано япракъларындан чыкъарылгъан эфир ягъы ашайт малларындаки сальмонелла киби махсус патоген бактерияларны ингибирлей биледжегини, амма арекет механизми белялы олгъаныны косьтере.
Г) Анти-паразит тесири .
Эймерия тавукъларда кокцидиоз догъура ве тавукъ санайысына джиддий зарар кетире биле. Цинши ве инсектицид кремнинъ эсас компонентлери Coptis chinensis, Changshan, Shengdi, Astragalus, Доломит, Анжелика, Atractylodes, Sophora Radix, Yinchen, Neem къабугъы ве иляхредир, сырасынен, сыджакъны чыкъарувдан ве дымсызландырувдан башлап, инсектицид ве копрессия no bloshing ве egg supurio . къан. Хэсяоши ве Цзяньвэйнинъ беш тарафы Эймериянынъ профилактикасында ве тедавийлевинде аджайип нетиджелерге ириштилер.
3.Иммунитетни арттырмакъ .
А. Иммунитет мучелерининъ инкишафына ярдым эте .
Организмнинъ иммунитет мучелерине тимус, бурса, далгъа, лимфа тююмлери ве иляхре кире.Оларнынъ аллары организмнинъ иммунитетине догърудан-догъру тесир эте. Тедкъикъатлар шуны косьтере ки, эм астрагал полисахаридлери, эм де лентинан далакъ ве тимус киби иммунитет мучелерининъ инкишафына ярдым эте билелер.
Б. Фагоцитлернинъ фагоцитар къабилиетини арттырмакъ .
О Ючжуо хабер этти ки, копеклерге къатты ем Геген къайнатмасыны агъыздан берген сонъ, беденнинъ арарети котерильген вакъытта организмнинъ къорчалав факторы макрофаг фагоцитоз фаалиети къуветлене, бунынънен иммунитетнинъ фаалиетини яхшылаштыра, шунынъ ичюн о, сувукъ вирусларнынъ чокълашувыны ингибирлей биле ве грипп эффекти, грипп вируслары. бельгиси.
В) Организмнинъ гумораль иммунитетини арттырмакъ .
Антиденелер вирускъа къаршы гумораль иммунитетнинъ эсас факторыдыр. О Фэнцин ве башкъалары йымырта къойгъан тавукъларда Ньюкасл хасталыгъына къаршы антитело севиесине чешит дозаларда муреккеп аллицин къошмаларынынъ тесирини огрендилер. Нетиджелер шуны косьтере ки, антибиотиклернен тенъештирильгенде, бирикме аллицин НД вакцина иммунизациясындан сонъ in vivo юксек антитело титрлерининъ сакъланув вакътыны узатмакъ мумкюн (Р<0.05).
Бундан гъайры, араштырмалар Atractylodes, Epimedium, Lycium barbarum ве Gynostemma организмнинъ гумораль иммунитетини арттырмакъ ве къан плазмаларында IgG, IgA ве IgM севиелерини арттырмакъ мумкюн олгъаныны косьтере.
Г) Организмнинъ джигер иммунитетини арттырмакъ .
Уджейре иммунитети — бу Т-уджейрелер вастасынен организмнинъ муим иммун джевабыдыр, олар эв саиби джесетлерде чокълашкъан вирус ве бактериялар киби джесет ичиндеки микроорганизмлернинъ инфекциясына къаршы турып ола. Базы араштырмаларда Astragalus, Codonopsis, Atractylodes, Epimedium, Ligustrum lucidum, Zhucuan ве иляхре тавукъ лимфоцит розеткасынынъ (ЭРФР) шекилленюв сурьатына ве периферик къан лимфоцитлерининъ трансформация сурьатына ярдым эте биледжеги къайд этильди.
Зенгменсан муреккеп препараты тек тимуснынъ инкишафына ярдым этмекнен къалмай, айны вакъытта балачыкъларда периферик къан Т-лимфоцитлерининъ ANAE+ мусбет ольчюсини ве CD4+ алт группа концентрациясыны эмиетли дереджеде арттыра ве циклофосфамиднинъ иммунодепрессиясына къысмен антагонизмге маликтир.
Д. Интерферонны къозгъамакъ ве табиий ольдюриджи улькелернинъ фаалиетини арттырмакъ .
Тедкъикъатлар шуны косьтере ки, къытай отлардан япылгъан тиббиет де интерферон (ИФН) мейдангъа кетирювни къозгъай ве табиий ольдюриджи укюретлернинъ (НКУ) фаалиетини ве дигер вазифелерини арттыра биле. Япон алимлери тарафындан солодкадан чыкъарылгъан глицирризин ве глициррет кислотасы препаратлары II тип ИФНни индюкация эте ве ульке иммунитетининъ фаалиетини къуветлештире биле. Эм де эмиетли юксельтюв.
4. Антиоксидант тесири .
Осюмлик экстрактларынынъ антиоксидант тесири эр вакъыт чокъ дикъкъат джельп эте, меселя, мушкта тимол, ешиль чайда флавоноидлер ве мейваларда антоцианинлер, эписи белли бир антиоксидант тесирге маликлер. Оларнынъ арекет механизми шимди бойле олгъанына ишаныла ки, бу мадделер организмдеки сербест радикалларнынъ джыйылувыны тезлештире ве организмде антиоксидант ферментлернинъ фаалиетини фаальлештире биле.
Шимдики вакъытта емдеки липидлернинъ оксидленмеси ичюн емге кенъ къулланылгъан Е витамини ерине антиоксидант тесири олгъан къытай от иляджлары къошулды. Люцерна полисахаридини ашамакъ юксек арареттен пейда олгъан оксиген сербест радикалларынынъ артувыны енгиллештирмек мумкюн ве бунынънен тавшанларнынъ осьюв перформансыны арттырмакъ мумкюн.
5. Башкъа махсус вазифелери .
Бугуньде-бугунь бир чокъ араштырмалар шуны косьтере ки, къытай отлардан япылгъан тиббиет осьмеге ярдым этмек, бактериягъа къаршы, -оксидленювге къаршы, иммунитетни арттырмакътан гъайры, айван этининъ кейфиетини де юксельте ве айванларнынъ ички муитининъ тургъунлыгъыны сакълап ола.
Ние ве башкъалар. сарымсакъ ве чай этнинъ къокъусыны яхшылаштырмакъ ичюн айванларда фосфокреатинин, глутамат, глицин, адале ичине ягъ ве иляхре арттырмакъ мумкюн олгъаныны огренди; Джамроз ве башкъалар. емге къытай отларындан илядж къошмакъ тюкюрик бези ве саф безлернинъ чыкъарылмасына ярдым эте биледжегини, ферментлерни къуветлештире биледжегини огренди Сапониннинъ фаалиети аш азырлавгъа ярдым эте, ве белли бир дереджеде нормаль ичек флорасынынъ мувазенесини сакълап ола; Френсис ве башкъалар. сапонин ашкъазан ичинде аммиак мейдангъа кетирювни эксильте биледжегини ве бунынънен менбадан несиль муитини яхшылаштыра биледжегини тапты.
Адеттеки къытай ветеринариясы – меним мемлекетимдеки ветеринария аптекасынынъ къыйметли мирасыны ве бир къач бинъ йыллыкъ узун тарихкъа малик олгъан къытай миллетининъ медений мирасыны муим бир къысмыдыр. Узакъ вакъыт девамында Чин ветеринариясы айван хасталыкъларынынъ профилактикасы ве оларгъа къаршы куреш, айвандарлыкънынъ сагълам инкишафында муим иссе къошты. Лякин къытай илядж материалларынынъ муреккеплиги ве тапув технологиясынынъ сынъырланувы себебинден базыда оларнынъ яхшы тедавийлев тесирини темин этмек къыйын ола, оларнынъ кейфиетини яхшы къыймет кесмек ве незарет этмек мумкюн дегиль, бу исе къытай ветеринар илядж препаратларынынъ стандартлаштырылувыны ве модернизациясыны сынъырлай.
